Loterie typu Lotto w Europie — format, dni losowań, szanse

Największe europejskie loterie liczbowe to Eurojackpot i EuroMillions — obie transgraniczne, obie w formacie 5 z 50 plus 2 liczby dodatkowe z 12. Wśród gier krajowych najczęściej wymienia się niemieckie Lotto 6 aus 49, włoskie SuperEnalotto (6 z 90), hiszpańską La Primitiva oraz nordyckie Vikinglotto. Polskie Lotto to format 6 z 49 z losowaniami w poniedziałki, środy, czwartki i soboty.

Loterie transgraniczne powstały z prostego powodu arytmetycznego: im więcej krajów w puli, tym więcej sprzedanych zakładów, a więc i wyższa kumulacja. Poniżej porównanie najczęściej opisywanych gier — z naciskiem na to, czym się faktycznie różnią, a nie na wysokość rekordowych wygranych.

Porównanie największych europejskich loterii

Format zapisujemy w konwencji „ile typujesz z ilu”. Kolumna „szansa na I stopień” to matematyczne prawdopodobieństwo trafienia wszystkich liczb w jednym zakładzie — liczba stała, wynikająca wyłącznie z formatu gry, niezależna od tego, kto i kiedy gra.

Gra	Zasięg	Format	Szansa na I stopień
Lotto	Polska	6 z 49	1 : 13 983 816
Eurojackpot	kraje Europy, w tym Polska	5 z 50 + 2 z 12	1 : 139 838 160
EuroMillions	kraje Europy Zachodniej	5 z 50 + 2 z 12	1 : 139 838 160
Lotto 6 aus 49	Niemcy	6 z 49 + liczba dodatkowa 0–9	1 : 139 838 160
SuperEnalotto	Włochy	6 z 90	1 : 622 614 630
Vikinglotto	kraje nordyckie i bałtyckie	6 z 48 + 1 z 8	1 : 98 172 096
La Primitiva	Hiszpania	6 z 49 + liczby uzupełniające	1 : 13 983 816

Dni losowań i szczegóły formatów zmieniają się decyzją operatorów — przed grą sprawdź aktualne zasady u organizatora danej loterii. Aktualne wyniki polskich gier znajdziesz w dziale wyniki Lotto.

Eurojackpot — loteria z udziałem Polski

Eurojackpot ruszył w marcu 2012 roku i jest dziś największą pod względem liczby uczestniczących państw loterią w Europie. Polska dołączyła do niej we wrześniu 2017 roku, a sprzedaż zakładów prowadzi Totalizator Sportowy. Format to pięć liczb z zakresu 1–50 oraz dwie liczby z zakresu 1–12.

Od 2022 roku losowania odbywają się dwa razy w tygodniu — we wtorki i piątki. Wcześniej losowano tylko w piątki, więc starsze artykuły podające jeden dzień w tygodniu opisują stan historyczny. Kumulacja ma w tej grze górny pułap: po jego osiągnięciu nadwyżka zasila niższe stopnie wygranych, zamiast rosnąć bez końca. To odróżnia Eurojackpot od większości gier krajowych.

Bieżącą wysokość puli w polskich grach pokazuje strona kumulacje Eurojackpot.

EuroMillions — starsza loteria transgraniczna

EuroMillions powstał w 2004 roku z inicjatywy trzech operatorów: francuskiego Française des Jeux, hiszpańskiego Loterías y Apuestas del Estado oraz brytyjskiego Camelot. Pierwsze losowanie odbyło się 13 lutego 2004 roku w Paryżu. Później do gry dołączyły loterie z Austrii, Belgii, Irlandii, Luksemburga, Portugalii i Szwajcarii.

Format jest identyczny z Eurojackpotem — pięć liczb głównych plus dwie tak zwane gwiazdki. Obie gry mają więc tę samą matematyczną szansę na główną wygraną, mimo że są od siebie całkowicie niezależne i mają osobne pule. Polska nie uczestniczy w EuroMillions.

Loterie krajowe: Niemcy, Włochy, Hiszpania

Niemieckie Lotto 6 aus 49 działa od 1955 roku i formatowo jest najbliższe polskiemu Lotto — sześć liczb z 49. Różnica polega na dodatkowej liczbie zwanej Superzahl, losowanej z zakresu 0–9, którą trzeba trafić, żeby zdobyć pierwszy stopień wygranej. To właśnie ona obniża szansę z 1 : 13 983 816 do 1 : 139 838 160, czyli dokładnie dziesięciokrotnie.

Włoskie SuperEnalotto ma najtrudniejszy format w tym zestawieniu: sześć liczb z 90. To ponad 622 miliony kombinacji, czyli około 44 razy więcej niż w polskim Lotto. Gra powstała w 1997 roku. Do 2009 roku liczby pochodziły z regionalnych losowań prowadzonych w kilku włoskich miastach; od tego czasu SuperEnalotto ma własne, niezależne losowanie.

Hiszpańska La Primitiva to jedna z najstarszych loterii w Europie — w obecnej formie działa od 1985 roku. Podstawowy format 6 z 49 daje tę samą szansę co polskie Lotto, ale system liczb dodatkowych (Complementario i Reintegro) tworzy więcej stopni wygranych, a przez to bardziej rozbudowaną tabelę nagród.

Vikinglotto — najstarsza loteria wielu krajów

Vikinglotto ruszyło w 1993 roku i jest starsze od EuroMillions o jedenaście lat. Początkowo obejmowało kraje nordyckie, później dołączyły państwa bałtyckie oraz — nietypowo dla nordyckiego charakteru gry — Słowenia. Format to sześć liczb z 48 plus jedna liczba dodatkowa z zakresu 1–8.

Kumulacje są tu wyraźnie niższe niż w Eurojackpocie, ale i szansa na główną wygraną wypada korzystniej: około 1 : 98 mln wobec 1 : 140 mln. To zależność, nie okazja — mniejsza pula liczb idzie w parze z mniejszą pulą nagród.

Polskie Lotto na tle Europy

Lotto działa w Polsce od 1957 roku, a organizatorem jest Totalizator Sportowy — jedyny podmiot uprawniony do prowadzenia gier liczbowych w kraju. Format 6 z 49 nie zmienił się od dekad. Losowania odbywają się w poniedziałki, środy, czwartki i soboty, w godzinach wieczornych.

Na tle zestawienia polskie Lotto wypada jako gra o jednej z najkorzystniejszych szans: 1 : 13 983 816 to najlepszy wynik w tabeli, na równi z hiszpańską La Primitiva. Nie oznacza to jednak, że wygrana jest realna w praktycznym sensie — czternaście milionów kombinacji to skala, której nie da się oswoić przykładem z życia codziennego.

Różnica w wysokości kumulacji między grami wynika przede wszystkim z liczby sprzedanych zakładów, a nie z „hojności” operatora. Loteria obsługująca kilkaset milionów mieszkańców zbierze większą pulę niż gra krajowa, nawet jeśli obie oddają graczom podobny procent wpływów. Rozkład trafień w polskich grach pokazują statystyki Lotto.

Opodatkowanie wygranych w Polsce

Wygrane w grach liczbowych podlegają w Polsce zryczałtowanemu podatkowi dochodowemu. Zwolnione z niego są wygrane, których jednorazowa wartość nie przekracza 2280 zł — próg ten pozostaje bez zmian. Podatek pobiera organizator przy wypłacie, więc gracz otrzymuje kwotę już pomniejszoną.

Wygrana uzyskana w zagranicznej loterii podlega odrębnym zasadom rozliczenia i może wymagać wykazania w zeznaniu rocznym. Przed grą u operatora spoza Polski warto sprawdzić, jakie obowiązki podatkowe z tego wynikają. Wysokość kwoty do wypłaty przy różnych progach policzysz w kalkulatorze podatku od wygranej.

Czego te porównania nie mówią

Zestawienia formatów bywają odczytywane jako wskazówka, w co „lepiej grać”. Warto uporządkować trzy rzeczy.

• Szansa jest stała i nie zależy od wybranych liczb. Kombinacja 1-2-3-4-5-6 ma dokładnie takie samo prawdopodobieństwo jak każda inna. Statystyki historyczne opisują przeszłość — nie przewidują kolejnego losowania, bo każde jest niezależne od poprzednich.
• Mniejsza pula liczb nie znaczy „łatwiej” w sensie opłacalności. Vikinglotto ma lepszą szansę niż Eurojackpot, ale też odpowiednio niższe wygrane.
• Wybór liczb wpływa wyłącznie na to, z iloma osobami dzieli się ewentualną wygraną. Popularne układy — daty urodzenia, ciągi, wzory rysowane na kuponie — trafia równocześnie więcej osób, więc kwota przypadająca na jednego gracza bywa niższa. Samo prawdopodobieństwo się przy tym nie zmienia.

Udział w grach losowych jest dozwolony wyłącznie dla osób pełnoletnich. Gra hazardowa może uzależniać. Serwis ma charakter informacyjny i nie jest organizatorem gier ani pośrednikiem w ich sprzedaży.